Protokoły Finger, Gopher i Gemini: Alternatywy internetowe poza HTTPS – Przegląd historyczny i techniczny (brennan.day)

• Finger (1971) umożliwiał wczesne profile społecznościowe przez pliki .plan.
• Gopher (1991) miał 411 serwerów i 5,8 mln selektorów w styczniu 2026.
• Gemini (2019) używa obowiązkowego TLS i prostego formatu Gemtext.

"Artykuł opisuje trzy alternatywne protokoły internetowe: Finger (1971), Gopher (1991) i Gemini (2019). Oferują one zdecentralizowane, terminalowe alternatywy dla nowoczesnej sieci zdominowanej przez przeglądarki oparte na Chromium. Autor omawia ich historię, prostotę techniczną i filozofię solarpunk. Twierdzi, że protokoły te obniżają wymagania sprzętowe, chronią prywatność i wspierają społeczności bez reklam i śledzenia. W styczniu 2026 roku działały 411 serwerów Gophera z prawie sześcioma milionami unikalnych selektorów. Artykuł przedstawia narzędzia takie jak Bombadillo i Smol Pub do dostępu do tych protokołów."